Frutat e thata janë të mira për shëndetin, por nuk duhet humbur vigjilenca: me aflatoksinat, doza ka rëndësi. Edhe pse janë të pasura me vlera ushqyese, disa fruta të thata mund të përmbajnë substanca të rrezikshme nëse nuk ruhen ose përpunohen siç duhet. Nutricionistët paralajmërojnë për rreziqet që lidhen me aflatoksinat dhe shpjegojnë si t’i dallojmë produktet e kontaminuara.
Çfarë janë aflatoksinat?
Aflatoksinat janë toksina natyrore të prodhuara nga disa lloje myku, kryesisht Aspergillus flavus dhe Aspergillus parasiticus. Këta myqe zhvillohen në kushte të caktuara, veçanërisht lagështi dhe temperatura të larta, dhe mund të kontaminojnë ushqime si: arra, bajame, kikirikë, fëstëkë, lajthi, fiq të thatë. Aflatoksinat konsiderohen ndër substancat më toksike që gjenden në ushqim dhe janë të njohura për efektet e tyre të dëmshme në shëndet, veçanërisht për mëlçinë.
Pse janë të rrezikshme për shëndetin?
Sipas studimeve shkencore, ekspozimi i zgjatur ndaj aflatoksinave mund të: dëmtojë mëlçinë, dobësojë sistemin imunitar, rrisë rrezikun për kancer të mëlçisë, shkaktojë probleme gastrointestinale në doza të larta. Nutricionistët theksojnë se rreziku varet nga sasia dhe frekuenca e konsumit. Konsumimi sporadik i sasive të vogla zakonisht nuk është i rrezikshëm, por ekspozimi i vazhdueshëm mund të bëhet problematik.
Si të dalloni frutat e thata të kontaminuara?
Edhe pse aflatoksinat nuk janë gjithmonë të dukshme, ka disa shenja që mund t’ju ndihmojnë të shmangni produktet e dyshimta:
Ngjyrë e pazakontë ose njolla të errëta
Erë myku ose e rëndë
Shije e hidhur ose jo normale
Strukturë shumë e butë ose e lagësht
Prani e dukshme e mykut (në këtë rast produkti duhet hedhur menjëherë)
Megjithatë, duhet theksuar se jo të gjitha produktet e kontaminuara shfaqin shenja vizuale, prandaj parandalimi është thelbësor.
Si t’i konsumoni frutat e thata në mënyrë të sigurt?
Për të ulur rrezikun nga aflatoksinat, ekspertët rekomandojnë:
Blini fruta të thata nga burime të besueshme dhe të certifikuara
Shmangni produktet shumë të lira ose pa etiketë
Ruajini frutat e thata në vende të freskëta, të thata dhe të ajrosura
Mos i mbani për një kohë shumë të gjatë pasi të hapen
Konsumojini me masë, si pjesë e një diete të balancuar
Preferoni produkte që kanë kaluar kontrolle të rregullta ushqimore
Në përmbyllje, frutat e thata janë një burim i shkëlqyer energjie, vitaminash, mineralesh dhe yndyrnash të shëndetshme. Megjithatë, si çdo ushqim tjetër, ato duhet konsumuar me kujdes. Aflatoksinat nuk duhet të nënvlerësohen, por as të shkaktojnë frikë të panevojshme. Me zgjedhje të informuara, ruajtje të duhur dhe konsum të moderuar, frutat e thata mund të shijohen në mënyrë të sigurt dhe të shëndetshme. Në fund të fundit, siç theksojnë nutricionistët: cilësia dhe doza bëjnë gjithmonë diferencën.
© Nuk lejohet riprodhimi i shkrimeve pa vendosur autorësinë e revistës "Psikologjia" dhe pa cituar burimin.
