Në muajt e fundit, një trend i ri ka shpërthyer në mediat sociale dhe blogjet e shëndetit: pirja e një filxhani me ujë të nxehtë çdo ditë, shpesh në mëngjes me stomak bosh, dhe ndarja e momentit para kameras. Videot me hashtagje si “ujë i nxehtë” tregojnë njerëz që përshkruajnë tretje të përmirësuar, humbje peshe, lëkurë më të ndritshme dhe madje lehtësim nga dhimbjet menstruale falë këtij rituali të thjeshtë të përditshëm.
Premtimi është joshës: një gjest i thjeshtë dhe natyral i aftë të transformojë mirëqenien e përditshme. Por sa të vërteta ka në të gjitha këto? Lauren Ball, profesoreshë e Shëndetit dhe Mirëqenies së Komunitetit në Universitetin e Queensland, dhe Emily Burch, dietologe dhe lektore në Universitetin Southern Cross, i trajtuan këto çështje drejtpërdrejt, duke hedhur poshtë mitet dhe duke shpjeguar se cilat efekte të ujit të nxehtë janë reale dhe cilat janë produkt i besimit popullor ose i rrëfimit viral. Të dy ekspertët theksojnë se, ndërsa pirja e ujit të nxehtë mund t’i bëjë disa njerëz të ndihen më mirë, nuk ka prova shkencore që sugjerojnë se uji i nxehtë ka veti të mrekullueshme.
A bën vërtet ndryshim pirja e ujit të nxehtë?
Pirja e ujit të ngrohtë, për sa kohë që nuk është i valuar, është përgjithësisht e sigurt dhe mund të prodhojë ndjenja të menjëhershme mirëqenieje, veçanërisht në lidhje me rehatinë dhe relaksimin. Megjithatë, efektet specifike që i atribuohen temperaturës së ujit janë të kufizuara. Sipas Lauren Ball, shumë përfitime të perceptuara rrjedhin thjesht nga të qëndruarit mirë të hidratuar, miratimi i një rutine të shëndetshme ose rehatia psikologjike e ofruar nga një pije e ngrohtë në duar. “Shpesh, nuk është vetë uji i nxehtë që bën ndryshimin, por akti i kujdesit për veten dhe mbajtja e hidratimit të vazhdueshëm”, shpjegon Ball. Emily Burch shton se vetë rituali i pirjes së ujit të ngrohtë mund të ketë efekte pozitive në shëndetin mendor, duke i ndihmuar njerëzit ta fillojnë ditën me qetësi dhe t’i kushtojnë disa minuta mirëqenies personale. Në këtë kuptim, gjesti bëhet më shumë sesa thjesht një akt i thjeshtë hidratimi: është një ritual i vogël që përforcon zakonet e përgjithshme të shëndetshme.
Roli kyç i hidratimit në ekuilibrin e trupit
Hidratimi i duhur është një nga shtyllat themelore të shëndetit. Pirja e mjaftueshme e ujit mbështet procese të shumta thelbësore fiziologjike: ndihmon tretjen, ruan qarkullimin efikas të gjakut, mbron funksionin e veshkave, rregullon presionin e gjakut dhe kontribuon në mirëqenien e përgjithshme. Sipas studimeve të fundit, hidratimi i pamjaftueshëm mund ta bëjë, anasjelltas, më të vështirë përballimin e stresit të përditshëm, të ndërhyjë në përqendrim dhe të zvogëlojë energjinë e përgjithshme.
Udhëzimet e EFSA-s (Autoriteti Evropian i Sigurisë Ushqimore) tregojnë vlerat mesatare të mëposhtme për marrjen totale të lëngjeve (ujë, pije të tjera dhe përmbajtjen e ujit në ushqime):
- Të porsalindurit deri në 6 muaj: 100 mL/kg në ditë;
- Fëmijët midis 6 muajsh dhe 1 vjeç: 800–1000 mL/ditë;
- Fëmijët 1–3 vjeç: 1100–1300 mL/ditë;
- Fëmijët 4–8 vjeç: 1600 mL/ditë;
- Fëmijë 9–13 vjeç: 2100 mL/ditë (meshkuj), 1900 mL/ditë (femra);
- Adoleshentët dhe të rriturit: 2 L/ditë (femrat), 2.5 L/ditë (meshkujt).
Këto vlera janë mesatare dhe duhet të përshtaten sipas nevojave individuale: ata që angazhohen në aktivitet fizik intensiv ose kanë një metabolizëm më të lartë mund të kërkojnë sasi më të mëdha. Ball dhe Burch theksojnë rëndësinë e konsumit të përgjithshëm të lëngjeve dhe se një filxhan shtesë me ujë, të nxehtë ose të ftohtë, mund të ndihmojë në përmbushjen e rekomandimeve dhe në mbështetjen e shëndetit të përgjithshëm. Megjithatë, duhet të theksohet edhe një aspekt sigurie: uji i valë, mbi 65°C, mund të jetë i dëmshëm. Organizata Botërore e Shëndetësisë ka theksuar se pirja e pijeve shumë të nxehta shoqërohet me një rrezik më të lartë të kancerit të ezofagut dhe stomakut, prandaj është thelbësore të kufizohet pirja në temperatura të sigurta.
© Nuk lejohet riprodhimi i shkrimeve pa vendosur autorësinë e revistës "Psikologjia" dhe pa cituar burimin.
