Çiftet komunikojnë në mënyra të ndryshme. Megjithatë, shpesh ata komunikojnë në mënyra që janë shkatërruese për marrëdhënien e tyre dhe jo konstruktive. Më poshtë janë disa nga mënyrat më të zakonshme se si çiftet komunikojnë në mënyra shkatërruese.
1.Duke u përpjekur për të fituar – Ndoshta lloji më i zakonshëm i komunikimit të keq është kur çiftet përpiqen të fitojnë. Qëllimi në këtë formë komunikimi nuk është zgjidhja e konflikteve në një diskutim të çështjeve me respekt të ndërsjellë dhe pranim. Në vend të kësaj, një anëtar i çiftit (ose të dy anëtarët) e konsiderojnë diskutimin si një betejë dhe për këtë arsye angazhohen në taktika që janë të dizajnuara për të fituar betejën. Strategjitë e përdorura për të fituar betejën përfshijnë:
-Ndjenjë faji (“O Zot, nuk e di si e duroj këtë!”)
-Frikësim (“A do të heshtësh dhe të më dëgjosh për një herë?”)
-Ankime të vazhdueshme për ta lodhur personin tjetër (“Sa herë të kam thënë të zbrazësh mbeturinat?”)
Një pjesë e përpjekjes për të fituar ka të bëjë me zhvlerësimin e bashkëshortit/es tuaj. Ju e shihni bashkëshortin/en tuaj si kokëfortë, të urryer, egoist, egoist, budalla ose fëmijëror. Qëllimi juaj në komunikim është ta bëni bashkëshortin/en tuaj të shohë dritën dhe t’i nënshtrohet njohurive dhe kuptimit tuaj superior. Por në fakt, ju kurrë nuk fitoni vërtet duke përdorur këtë lloj komunikimi; mund ta bëni bashkëshortin/en tuaj të nënshtrohet deri në një farë mase, por do të ketë një çmim të lartë për këtë nënshtrim. Nuk do të ketë dashuri të vërtetë në marrëdhënien tuaj. Do të jetë një marrëdhënie pa dashuri, dominuese-nënshtruese.
2.Përpjekja për të pasur të drejtë – Një tjetër lloj i zakonshëm komunikimi shkatërrues buron nga tendenca njerëzore për të dashur të kemi të drejtë. Në një farë mase apo në një tjetër, të gjithë duam të kemi të drejtë. Prandaj, çiftet shpesh do të kenë të njëjtin debat vazhdimisht dhe asgjë nuk do të zgjidhet kurrë. “Gabohesh!” do të thotë një anëtar. “Thjesht nuk e kupton!” Anëtari tjetër do të thotë: “Jo, gabon. Unë jam ai që bëj gjithçka dhe e tëra çfarë bën është të flasësh për sa gabim kam unë.” Anëtari i parë do të kundërpërgjigjet: “Unë flas për sa gabim ke ti sepse gabon. Dhe ti thjesht nuk e sheh!” Çiftet që duhet të kenë të drejtë nuk arrijnë kurrë në fazën e të qenët në gjendje të zgjidhin konfliktet, sepse nuk mund të heqin dorë nga nevoja e tyre për të pasur të drejtë. Për të hequr dorë nga kjo nevojë, duhet të jesh i gatshëm dhe i aftë ta shohësh veten në mënyrë objektive. Pak veta mund ta bëjnë këtë. Konfuci tha: “Kam udhëtuar shumë larg dhe ende nuk kam takuar një njeri që mund ta gjykonte veten.” Hapi i parë drejt përfundimit të ngërçit të drejtë-gabim është të jesh i gatshëm të pranosh se mund të kesh gabim për diçka. Në të vërtetë, mund të kesh gabim për gjërat për të cilat je më i vendosur.
3.Moskomunikim – Ndonjëherë çiftet thjesht ndalojnë së komunikuari. Ata mbajnë gjithçka brenda dhe ndjenjat e tyre shfaqen në vend që të shprehen verbalisht. Njerëzit ndalojnë së komunikuari për arsye të ndryshme:
-Ata kanë frikë se nuk do t’i dëgjojnë;
-Ata nuk duan ta bëjnë veten të prekshëm;
-Duke e shtypur zemërimin e tyre sepse personi tjetër nuk është i denjë për të;
-Ata supozojnë se të folurit do të çojë në një grindje. Pra, secili person jeton i pavarur dhe nuk flet me personin tjetër për asgjë që është e rëndësishme për të. Ata flasin me miqtë e tyre, por jo me njëri-tjetrin.
Kur çiftet ndalojnë së komunikuari, martesa e tyre bëhet bosh. Ata mund të kalojnë nëpër këto lëvizje për vite me radhë, ndoshta edhe deri në fund. Ndjenjat e tyre, siç thashë, do të shfaqen në mënyra të ndryshme. Ato shfaqen duke mos folur me njëri-tjetrin, duke folur me njerëz të tjerë për njëri-tjetrin, duke munguar emocionet ose dashurinë fizike, duke tradhtuar njëri-tjetrin dhe në një mori mënyrash të tjera. Për sa kohë që qëndrojnë kështu, ata janë në purgatorin e martesës.
4.Të bësh sikur komunikon – Ka raste kur një çift bën sikur komunikon. Njëri anëtar dëshiron të flasë dhe tjetri dëgjon dhe përkul kokën sikur e kupton plotësisht. Të dy po bëjnë sikur. Anëtari që dëshiron të flasë nuk dëshiron vërtet të flasë, por përkundrazi dëshiron të japë leksione ose të predikojë dhe ka nevojë që personi tjetër ta dëgjojë dhe të thotë gjënë e duhur. Anëtari që dëgjon nuk dëgjon vërtet, por vetëm bën sikur dëgjon për të qetësuar. “A e kupton çfarë po them?” thotë një anëtar. “Po, e kuptoj plotësisht.” Ata kalojnë nëpër këtë ritual herë pas here, por asgjë nuk zgjidhet vërtet. Për një kohë, pas këtyre bisedave të shtira, gjërat duket se shkojnë më mirë. Ata pretendojnë të jenë një çift i lumtur. Ata shkojnë në festa dhe kapen për dore dhe të gjithë vërejnë sa të lumtur janë. Por lumturia e tyre është vetëm për pamjen e jashtme. Përfundimisht, çifti bie në të njëjtën rutinë dhe lind nevoja për të bërë një tjetër bisedë të shtirë. Megjithatë, asnjëri partner nuk dëshiron të shkojë më thellë në botën e ndershmërisë. Të shtiret është më pak kërcënuese. Dhe kështu ata jetojnë një jetë sipërfaqësore.
5.Përpjekja për të lënduar – Në disa raste, çiftet mund të bëhen plotësisht të egër. Nuk ka të bëjë me të pasurit të drejtë apo fitoren; ka të bëjë me shkaktimin e dëmit ndaj njëri-tjetrit. Këto çifte mund të jenë dashuruar fillimisht, por më vonë kanë rënë në urrejtje. Shumë shpesh çiftet që kanë probleme me alkoolin do të përfshihen në këto lloj luftërash, në të cilat do të kalojnë natë pas nate duke e poshtëruar njëri-tjetrin, ndonjëherë në mënyrën më vulgare. “Nuk e di pse u martova me një budalla të pandershëm si ty!” do të thotë njëri, dhe tjetri do të përgjigjet: “U martove me mua sepse askush tjetër nuk do të pranonte një idiot budalla si ty.” Natyrisht, në martesa të tilla komunikimi është në pikën më të ulët. Njerëzit që grinden duke i poshtëruar të tjerët vuajnë nga vetëvlerësim i ulët dhe mashtrohen duke menduar se duke poshtëruar dikë mund të jenë superiorë në një farë mënyre. Ata janë në një karusel mosmarrëveshjesh për t’u shkëputur nga boshllëku i vërtetë i jetës së tyre.
© Nuk lejohet riprodhimi i shkrimeve pa vendosur autorësinë e revistës "Psikologjia" dhe pa cituar burimin.
