FB

November 18, 2026 | 17:30

Pse disa njerëz “nuk mund” të jenë të lumtur?

A keni njohur njerëz që, pavarësisht se kanë një jetë relativisht të mirë, duket se nuk janë kurrë të kënaqur? Edhe kur arrijnë diçka që kanë dëshiruar prej kohësh, lumturia e tyre zgjat pak dhe shumë shpejt gjejnë një arsye tjetër për t’u shqetësuar. Sikur gjithmonë u mungon diçka për të qenë vërtet të lumtur.

mungesa-lumturia

Në psikologji, kjo gjendje mund të lidhet me disa faktorë emocionalë dhe njohës. E rëndësishme është të kuptojmë se jo të gjithë njerëzit e përjetojnë lumturinë në të njëjtën mënyrë dhe se pakënaqësia e vazhdueshme nuk është domosdoshmërisht një zgjedhje personale. Por pse ndodh kjo?

 

Janë mësuar të përqendrohen te ajo që u mungon – Disa njerëz kanë tendencën të vënë re më shumë atë që nuk kanë sesa atë që kanë arritur. Edhe kur përjetojnë momente të bukura, mendja e tyre kthehet te problemet, mangësitë dhe dëshirat e paplotësuara. Psikologia Sonja Lyubomirsky, në studimet e saj mbi lumturinë, shpjegon se mënyra se si njerëzit interpretojnë përvojat dhe rrethanat e tyre ndikon ndjeshëm në mirëqenien psikologjike. Pra, nuk ka rëndësi vetëm çfarë na ndodh, por edhe mënyra se si e përjetojmë atë.

Krahasohen vazhdimisht me të tjerët – Krahasimi social është një nga arsyet që mund të ushqejë pakënaqësinë. Disa njerëz e matin suksesin dhe lumturinë e tyre duke parë se çfarë kanë arritur të tjerët. Gjithmonë do të ketë dikë me më shumë para, një karrierë më të mirë, një marrëdhënie që duket më e lumtur apo një jetë më emocionuese. Problemi fillon kur harrojmë se po krahasojmë jetën tonë të përditshme me pjesët më të bukura të jetës së dikujt tjetër. Kjo krijon ndjesinë se nuk jemi kurrë mjaftueshëm të suksesshëm apo të realizuar.

Nuk arrijnë të shijojnë atë që kanë – Psikologjia e njeh këtë fenomen si përshtatje hedonike. Studiuesit Sonja Lyubomirsky dhe Kennon Sheldon kanë shpjeguar se njerëzit priren të mësohen me ndryshimet pozitive në jetën e tyre. Një shtëpi e re, një punë më e mirë, një marrëdhënie e bukur apo një sukses personal mund të sjellin fillimisht shumë gëzim. Megjithatë, me kalimin e kohës, këto përvoja bëhen pjesë e rutinës dhe emocionet pozitive mund të zbehen. Më pas, lind dëshira për diçka tjetër. Kështu krijohet një cikël ku njeriu kërkon vazhdimisht një arsye të re për të qenë i lumtur, pa e shijuar plotësisht atë që ka arritur.

Kanë pritshmëri jorealiste ndaj vetes dhe jetës – Perfeksionizmi mund ta bëjë lumturinë të duket si një objektiv që nuk arrihet kurrë. Njerëzit me pritshmëri shumë të larta ndaj vetes shpesh nuk i konsiderojnë arritjet e tyre të mjaftueshme. Ata mendojnë se do të jenë të lumtur kur të kenë punën ideale, kur të fitojnë më shumë, kur të arrijnë një pamje të caktuar apo kur gjithçka të jetë në vendin e duhur. Por jeta nuk është kurrë plotësisht e përsosur. Gjithmonë do të ketë sfida, pasiguri dhe gjëra që nuk shkojnë sipas planit. Kur lumturinë e kushtëzojmë me përsosmërinë, rrezikojmë të mos e përjetojmë as në momentet më të mira.

Përvojat e kaluara ndikojnë në mënyrën si e përjetojnë të tashmen – Përvojat emocionale të fëmijërisë, marrëdhëniet familjare, zhgënjimet dhe mungesa e sigurisë emocionale mund të ndikojnë në mënyrën se si një individ e percepton veten dhe botën. Disa njerëz e kanë të vështirë të besojnë se meritojnë të jenë të lumtur, të pranojnë dashurinë apo të ndihen të sigurt edhe kur gjërat shkojnë mirë. Këto modele nuk janë të pandryshueshme. Me vetëdije, përpunim emocional dhe, kur nevojitet, ndihmën e një psikologu, njeriu mund të zhvillojë mënyra më të shëndetshme për t’u lidhur me veten dhe të tjerët.

Ndonjëherë, pas mungesës së lumturisë fshihet një problem i shëndetit mendor – Duhet bërë një dallim i rëndësishëm mes një personi që ka prirje të jetë vazhdimisht i pakënaqur dhe një personi që nuk arrin të përjetojë kënaqësi apo interes për gjërat që dikur i sillnin gëzim. Psikologjia dhe psikiatria e njohin këtë simptomë si anhedoni. Ajo mund të shfaqet te depresioni dhe disa probleme të tjera të shëndetit mendor. Sipas një rishikimi shkencor të publikuar në vitin 2024 në revistën Nature Reviews Psychology, vështirësia për të përjetuar kënaqësi lidhet me mënyrën se si truri përpunon shpërblimin dhe emocionet pozitive. Nëse kjo gjendje vazhdon, shoqërohet me humbje interesi, lodhje, ndryshime të gjumit apo dëshpërim, është e rëndësishme të kërkohet ndihmë profesionale.

 

Si mund të mësojmë të jemi më të lumtur?

Lumturia nuk është një gjendje që duhet ta ndiejmë gjatë gjithë kohës. Ajo nuk do të thotë të mos kemi probleme, të mos zhgënjehemi apo të mos përjetojmë ditë të vështira. Megjithatë, disa zakone mund të ndihmojnë në përmirësimin e mirëqenies emocionale:

Mësoni të vlerësoni gjërat e vogla dhe momentet e zakonshme të ditës.

Shmangni krahasimin e vazhdueshëm me jetën e të tjerëve.

Vendosni objektiva realiste dhe mos e lidhni vlerën tuaj vetëm me sukseset.

Kujdesuni për marrëdhëniet me njerëzit që ju bëjnë të ndiheni mirë.

Jepini vetes kohë për pushim, reflektim dhe aktivitete që ju sjellin kënaqësi.

Mos hezitoni të kërkoni ndihmë psikologjike kur pakënaqësia bëhet e vazhdueshme.

 

Për ta përmbyllur, ndoshta nuk ju mungon lumturia, por mënyra për ta vënë re atë

Ndonjëherë, në përpjekje për të arritur diçka më të mirë, harrojmë të vlerësojmë atë që kemi sot. E shtyjmë lumturinë për nesër, për një sukses të ardhshëm, për një ndryshim apo për një moment kur gjithçka do të jetë perfekte. Por lumturia nuk është mungesa e problemeve dhe as një garë për të pasur më shumë se të tjerët. Ajo lidhet edhe me aftësinë për të gjetur kuptim, për të pranuar papërsosmërinë dhe për të shijuar momentet e vogla të jetës. Nuk është e nevojshme që gjithçka të jetë perfekte për të qenë mirë. Ndonjëherë, hapi i parë drejt lumturisë është të ndalojmë së kërkuari atë që na mungon dhe të fillojmë të vlerësojmë atë që kemi.

© Nuk lejohet riprodhimi i shkrimeve pa vendosur autorësinë e revistës "Psikologjia" dhe pa cituar burimin.

MARKETINGU:
Agjente Marketingu:
Erinda Topi: 0688019400
E-mail: [email protected]

© Revista Psikologjia. Nuk lejohet riprodhimi i shkrimeve pa vendosur autorësinë e revistës "Psikologjia" dhe pa cituar burimin.

To Top