FB

June 18, 2022 | 10:00

Mirësjellja nis me edukimin e fëmijëve!

Nuk është vetëm çështje mirësjelljeje apo etike, por mbi të gjitha se si të përfaqësohesh në botë. Jemi bërë më të vrazhdë dhe të inatosur. Dhe, e paguajmë haraçin në lidhje me marrëdhëniet. Sjellja e mirë mund të bëjë diferencën, mjerë kush e shpenzon kot…

Nga Antonio Galdo, shkrimtar, gazetar  

Në jetën private, kur na lejojnë të kemi marrëdhënie të mira me fqinjët tanë, në çdo nivel, dhe të mbajmë një marrëdhënie që nuk ka të ardhme pa respektuar etikën relative. Një sondazh i Doxa me të punësuar, zbuloi se rreth 46% e njerëzve që shesin një shërbim ose një performancë (nga hidrauliku tek avokati) zgjidhen bazuar në shkallën e mirësisë dhe mirësjelljes që tregojnë me bashkëbiseduesit. Tashmë, duke filluar nga shekulli i gjashtëmbëdhjetë, falë sjelljeve të mira ishte e mundur të kishte paqe mes qyteteve që po bëheshin më të mëdha dhe më kërcënuese, dhe madje edhe sot etika është pjesë e kimisë që çon në të paturit, ose jo, të marrëdhënieve të mira diplomatike midis shteteve dhe midis udhëheqësve të tyre.

Nëna ime, që vajzë, kaloi disa vjet shkollimi në konvikt. Midis lëndëve që ajo studioi, ishte edhe një disiplinë që askush, midis mësuesve dhe familjeve të nxënësve të shkollës, nuk guxonte ta konsideronte të mesëm. Sjelljet. Kjo është një mënyrë jetese shumë e qëndrueshme dhe një mënyrë për të qenë e pranueshme në botë. Thelbësorja e këtij mësimi, dhe mënyra në të cilën nëna ime dhe shokët e saj të klasës iu desh për ta thelluar atë, u dëshmua nga një fakt. Vajzat e shkollës me konvikt kishin një pasdite pushimi në javë, gjatë së cilës mund të dilnin, të shoqëruara gjithmonë nga një anëtar i familjes, dhe më pas të ktheheshin në perëndim të diellit: por leja anashkalohej nëse vota për Sjelljet e Mira ishte poshtë mjaftueshmërisë.

Sjelljet e mira

Provoni vetë, me ndihmën e çdo mjeti dëgjimi, duke filluar nga veshi juaj, të dëgjoni sfondin e sjelljeve të këqija (përveç të mirave …) që shoqërojnë marrëdhëniet tona. Personal dhe qytetar. Si çift dhe si bashkësi. Në familje dhe në një godinë. Mendoni për mënyrën e papërpunuar, jo elegante, në të cilën tani themi lamtumirë. Puthja e dorës gruas, e cila është jo vetëm sinonim i mirësjelljes, por mbi të gjitha respekt (dhe atë që gratë meritojnë, përtej një demagogjie kaq të përsëritur mbi temën e rolit të tyre, e njohur dhe e lavdëruar vetëm me fjalë), që u shkatërrua në një moçal përshëndetjesh të papërpunuara. Ose në çdo rast të bëra keq, në një mënyrë jo elegante. Një “Përshëndetje” e paqartë, me një besim që nuk ekziston, një shtrëngim duarsh i thjeshtë dhe nganjëherë tepër energjik (nuk duhet të ekzagjerohet kurrë me forcën e këtij gjesti, aq më pak me një grua), një shkëmbim puthjesh në faqe. Në këtë drejtim, sjelljet e mira na tregojnë se puthja në faqe, midis një burri dhe një gruaje, duhet të bëhet me plotësi, duke u kufizuar me ndjesinë erotike. Dhe sigurisht që jo, thjesht duke prekur njëritjetrin, kjo është një mënyrë fshatare dhe e përafërt për të përshëndetur njëri-tjetrin. Përkundrazi, le të largohemi nga zakoni i shkëmbimit të puthjeve midis burrave kur u themi lamtumirë vendeve sllave ku praktikohet, dhe rajoneve jugore ku ky zakon është akoma shumë i fortë. Me përjashtim të rastit, atëherë tradhtoni shokun që thjesht ju puth në rastin e parë. Natyrisht, sjellja e mirë nuk duhet të ndikojë në lirinë e njerëzve: nëse duam të shkëmbejmë një puthje në faqe me një mik, të cilin mund të mos e kemi parë për një kohë të gjatë, le ta bëjmë atë në liri absolute. Në raste të tilla, përmbajtja e marrëdhënies njerëzore është në çdo rast një përparësi mbi elegancën ose ndryshe të një gjesti. Vëmendje edhe ndaj përqafimeve dhe përshëndetjeve mbi shpatulla: jo gjithmonë janë të mirëseardhura apo të dëshiruara. Dhe në çdo rast, kurrë mos e ekzagjeroni me këto afeksione, shpesh vetëm të dukshme dhe për këtë arsye të zbrazëta.

Mirësjellja në tryezë

Një fushë tjetër në të cilën sjelljet e mira bëhen thelbësore është tryeza. A mund të përfundoni një drekë ose darkë me dikë tjetër në tryezë ku ndërsa ha, gromësin vazhdimisht? A do ta pranonit pa siklet shoqërinë e atyre që lëshojnë këtë zhurmë të çuditshme me gojën e tyre, gjithmonë të hapur, ndërsa përtypen? Përgjigjet janë të dukshme. Por një përditësim i kësaj pjese specifike të mirësjelljes, lidhet edhe me pushtimin e protezave përmes pajisjeve tona elektronike. Jam duke folur për telefonat inteligjentë, tabletët dhe celularët: në tryezë nuk duhet as t’i vendosni pranë pecetës, aq më pak t’i mbani të ndezur. Për asnjë arsye në botë. Kushdo që e bën këtë është thjesht i vrazhdë, dhe nëse dëshiron të përfaqësojë veten e tij si nënë ose baba i shqetësuar për fëmijët e tyre, ose është gënjeshtar ose nuk e di se për çfarë po flet. Mos i besoni justifikimeve të tij! Nga ana tjetër, disa sjellje të mira tryeze mbeten të përjetshme, për t’u mësuar fëmijëve, dhe madje edhe më shpesh prindërve, që nga fëmijëria: shfryni hundët shumë butësisht dhe vetëm nëse është vërtet e nevojshme, mos e mbani pirunin si një hell ose të pështyni, mos i vendosni bërrylat në tryezë, mos ngrini tonin e zërit gjatë bisedës, mos hani me kokën të futur në pjatë pa parë përreth, flisni me njerëzit afër jush, në të djathtën dhe në të majtën tuaj.

Qytetaria përmes sjelljes së mirë

Dhe në fund, vetëm një reflektim i shpejtë mbi sjelljet e mira të zbatuara në jetën tonë si qytetarë. Një aluzion, kur kemi folur për raste të urbanizmit, sensit qytetar, mirësisë, jetës në bashkëjetesë. Ne duhet të shohim në sy njëri-tjetrin: inati (shoqëror), zemërimi, vrazhdësia dhe skllavëria e një kohe tanimë jashtë kontrollit, na kanë tërhequr në një shpellë. Në errësirën ku as sjelljet e mira nuk shihen. Vini re, në lidhje me agresionin në rritje kur kalojmë një rrugë dhe kur dikush tregon me gisht drejt nesh, ose zhargonin e përplasjeve televizive me të cilin komunikojmë me personin e mosmarrëveshjes momentale urbane. Kemi të drejtë apo jo? Nuk ka rëndësi, ajo që me të vërtetë peshon si një gur dhe e bën jetën të rëndë dhe të paqëndrueshme është se bashkëjetesa midis nesh është bërë më e vështirë, shumë më e vështirë. E privuar nga mirësjellja.

 

 

Botuar në Revistën “Psikologjia”, Nr. 168

© Nuk lejohet riprodhimi i shkrimeve pa vendosur autorësinë e revistës "Psikologjia" dhe pa cituar burimin.

MARKETINGU:
Drejtor Marketingu - Geart Shehu: 0682097486
Agjente Marketingu:
Erinda Topi: 0688019400
Boana Shenjtolli: 0694767053
E-mail: [email protected]

© Revista Psikologjia. Nuk lejohet riprodhimi i shkrimeve pa vendosur autorësinë e revistës "Psikologjia" dhe pa cituar burimin.

To Top