FB

February 2, 2023 | 9:37

Paranoja dhe skizofrenia, dy shqetësimet psikologjike më të zakonshme në qytete

Ndonëse është e vërtetë që qytetet ofrojnë më shumë mundësi për punë dhe kohë të lirë, ka diçka që nuk shkon. Në fakt, ato dëmtojnë shëndetin tonë. Mjafton të shikoni arkitekturën e shumë prej ndërtesave. Ata janë si koshere bletësh përballë njëra-tjetrës, mezi marrin dritë dielli. Të tjerat duken si barrikada betoni që qëndrojnë pranë rrugëve dhe autostradave.

Nuk ka rëndësi nëse ato janë zonat periferike më të pafavorizuara apo zonat më të pasura qendrore. Në realitet, çdo zonë urbane është shtypëse për mendjen dhe trupin, qoftë për shkak të ngarkesës së lartë të stresit ose ndotjes së saj mjedisore dhe zhurmës. Kjo prek secilin prej nesh, pavarësisht nga statusi dhe klasa jonë shoqërore.

Paranoja dhe skizofrenia në qytete

Është vërtetuar prej kohësh se çrregullimet mendore si paranoja dhe skizofrenia janë më të zakonshme në qendrat urbane. Në të vërtetë, gjatë gjithë shekullit të 20-të, ekspertët kanë spekuluar se qytetet shkaktojnë ‘çmenduri”. Edhe pse ky term është disi stigmatizues, ka një shpjegim pas tij.

Qytetet, stresi dhe predispozita gjenetike

Në vitin 2019, Universiteti i Londrës (MB) kreu kërkime që sqaruan këtë çështje. Aty thuhet se deri më sot, studimet epidemiologjike e kanë lidhur jetën në qytet me një rrezik të lartë të psikozës dhe skizofrenisë. Këto të dhëna nuk kanë ndryshuar gjatë viteve. Një gjë që ata dinë për këto kushte është se ato kanë një komponent gjenetik.

Në fakt, është demonstruar se trashëgimia e skizofrenisë është rreth 50 për qind. Prandaj, dikush me një anëtar të ngushtë të familjes që vuan nga kjo gjendje ka një rrezik dhjetë herë më të madh për ta zhvilluar atë në krahasim me dikë pa histori gjenetike. Thënë kështu, ka disa faktorë që mund të rrisin shumë rrezikun e zhvillimit të kësaj gjendje.

Stresi vepron si shkas. Mund të aktivizojë gjenin që predispozon individët për paranojë dhe skizofreni. Siç dihet, qytetet dhe mjediset urbane janë mjedise në të cilat mënyra e jetesës merr një ritëm tjetër. Ka presione, ankthe dhe pasiguri më të mëdha. Kjo do të thotë që banorët e qytetit vuajnë nga një stres pothuajse kronik që vepron si një shkas për këto çrregullime mendore

Vetmia në qendrat urbane rrit idetë paranojake

Të sëmurët nga skizofrenia përjetojnë vetminë dhe ndjenjat e shkëputjes nga mjedisi i tyre. Për më tepër, qytetet inkurajojnë dhe përforcojnë perceptimin e ndjenjës së vetëm tek individët që në moshë shumë të hershme. Pavarësisht se sa e zhurmshme është një shoqëri dhe sa njerëz jetojnë atje, duket se ndjenjat e shkëputjes dhe izolimit janë të përsëritura. Në qendrat e mëdha urbane, shkalla e vetmisë është dërrmuese. Kjo ndjenjë është shkatërruese për trurin. Mund të jetë gjithashtu një shkas për paranojë dhe skizofreni.

Edhe pse është e vërtetë që paranoja dhe skizofrenia janë më të zakonshme në qytete, kërkohen më shumë të dhëna për të shpjeguar këtë marrëdhënie. Për shembull, ne duhet të kuptojmë se si ndotja ndërmjetëson marrëdhënien shkak-pasojë. Po kështu, ne duhet të dimë se në çfarë mase çrregullimet mendore diagnostikohen në zonat rurale.

Sido që të jetë, është një fakt i pamohueshëm që qytetet reduktojnë shëndetin tonë psikologjik. Si dhe ajri që thithim në qytetet e mëdha që përmbajnë nivele më të larta të CO2, stresi, presioni, frika dhe vetmia gjithashtu na ngjiten në një mënyrë toksike në to.

 

 

 

 

 

Përgatiti K.M / Burimi Exploringyourmind

© Nuk lejohet riprodhimi i shkrimeve pa vendosur autorësinë e revistës "Psikologjia" dhe pa cituar burimin.

MARKETINGU:
Agjente Marketingu:
Erinda Topi: 0688019400
E-mail: [email protected]

© Revista Psikologjia. Nuk lejohet riprodhimi i shkrimeve pa vendosur autorësinë e revistës "Psikologjia" dhe pa cituar burimin.

To Top