Ka raste kur një përshëndetje e zakonshme fsheh pas vetes shumë më tepër. Mund të jetë një dashuri që nuk guxojmë ta shprehim, një ndjenjë që ka mbetur pas një ndarjeje apo emocioni që lind papritur kur takojmë sërish dikë. Frika, përvojat e së kaluarës dhe vështirësia për të shprehur emocionet mund të na bëjnë të heshtim, edhe kur brenda nesh duam të themi shumë më tepër se një “përshëndetje”.
Në jetën e përditshme, jo gjithmonë themi atë që ndiejmë. Mund të takojmë një person që ende e duam pas përfundimit të një marrëdhënieje, të rishohim dikë pas shumë vitesh dhe të kuptojmë se ndjenjat nuk janë zhdukur, ose të zbulojmë se një miqësi ka marrë një kuptim më të thellë. Në këto momente, një “përshëndetje” mund të jetë gjithçka që arrijmë të themi, edhe pse brenda vetes do të donim të përqafonim, puthnim, buzëqeshnim apo thjesht të qëndronim pranë atij personi.
Pse e kemi kaq të vështirë të shprehim atë që ndiejmë?
Frika nga refuzimi, përvojat e dhimbshme në marrëdhëniet e mëparshme dhe mënyra se si jemi rritur mund të ndikojnë në aftësinë tonë për të shprehur emocionet. Shumë njerëz mësohen që në fëmijëri t’i mbajnë ndjenjat për vete. U thuhet të mos qajnë, sepse kjo shihet si shenjë dobësie, të mos shfaqin zemërimin ose të shmangin konfliktet me çdo kusht. Me kalimin e kohës, kjo sjellje mund të krijojë një lloj “guaskë” emocionale, e cila e bën më të vështirë komunikimin e ndjenjave. Në raste të caktuara ekziston edhe aleksitimia, një vështirësi në identifikimin dhe shprehjen e emocioneve. Personat që përjetojnë aleksitimi mund ta kenë të vështirë të kuptojnë saktësisht se çfarë ndiejnë dhe, për pasojë, ta shprehin atë me fjalë.
Aleksitimia mund të shfaqet në forma të ndryshme dhe mund të lidhet me faktorë neurologjikë, përvoja traumatike apo gjendje të tjera psikologjike. Megjithatë, ajo nuk do të thotë se një person nuk ka emocione. Përkundrazi, vështirësia qëndron në identifikimin dhe shprehjen e tyre.
Çfarë ndodh kur emocionet mbahen brenda?
Shprehja e emocioneve është një pjesë e rëndësishme e komunikimit njerëzor. Kur emocionet shtypen vazhdimisht dhe nuk diskutohen, ato mund të shoqërohen me stres dhe tension emocional. Ankthi, irritimi, vështirësitë në marrëdhënie dhe ndjenja e izolimit mund të bëhen më të pranishme kur një person nuk gjen mënyra për të komunikuar atë që përjeton. Për këtë arsye, të mësuarit për të shprehur ndjenjat në mënyrë të shëndetshme mund të ndihmojë në marrëdhëniet me partnerin, familjen, miqtë dhe me veten.
Dashuria nuk shprehet vetëm me fjalë
“Të dua” është një nga shprehjet më të fuqishme të afërsisë emocionale. Por dashuria nuk kufizohet vetëm te fjalët. Ajo mund të shfaqet përmes kujdesit, vëmendjes, respektit dhe mënyrës se si sillemi me personin që kemi pranë.
1.Tregojeni dashurinë në gjërat e vogla – Nuk janë gjithmonë gjestet e mëdha ato që kanë më shumë rëndësi. Një kafe e përgatitur në mëngjes, një mesazh i papritur, një shënim i vogël ose një veprim i thjeshtë kujdesi mund t’i tregojë dikujt se po mendoni për të. Dashuria shpesh fshihet pikërisht në këto momente të vogla të përditshmërisë.
2.Mos e humbni humorin – Një marrëdhënie nuk ka nevojë të jetë gjithmonë serioze. Të qeshësh me partnerin, të bësh shaka dhe të përballosh momentet e vështira me pak më shumë humor mund të ndihmojë në krijimin e afërsisë. Një buzëqeshje, një shaka apo një moment argëtues mund të thotë shumë, edhe pa u shqiptuar asnjë fjalë.
3.Përqafimet dhe puthjet flasin vetë – Një përqafim mund të shprehë afërsi, siguri dhe dashuri pa pasur nevojë për shpjegime. Edhe një puthje e thjeshtë apo mbajtja e dorës mund të jetë një mënyrë për t’i treguar dikujt se është i rëndësishëm për ju.
4.Respektoni hapësirën personale – Të duash dikë nuk do të thotë të jesh vazhdimisht pranë tij. Një marrëdhënie e shëndetshme përfshin edhe respektimin e nevojës së tjetrit për hapësirë, kohë personale dhe aktivitete të pavarura. Afërsia dhe individualiteti nuk përjashtojnë njëri-tjetrin. Përkundrazi, respekti për kufijtë personalë është pjesë e rëndësishme e një marrëdhënieje të shëndetshme.
5.Qëndroni në kontakt – Një “mirëmëngjes”, një “si je sot?” ose një mesazh i shkurtër mund të mjaftojë për t’i treguar dikujt se mendoni për të. Nuk është e nevojshme të dërgohen dhjetëra mesazhe gjatë ditës. Ndonjëherë mjafton një shenjë e vogël vëmendjeje për t’i bërë të ditur personit tjetër se jeni aty dhe se kujdeseni.
Në fund të fundit, jo gjithmonë është e lehtë të thuash “të dua”. Por dashuria mund të shprehet edhe pa fjalë: në mënyrën si dëgjojmë, si kujdesemi, si përqafojmë, si respektojmë dhe si qëndrojmë pranë dikujt. Ndonjëherë, një gjest i vogël mund të thotë shumë më tepër se një fjali e gjatë.
© Nuk lejohet riprodhimi i shkrimeve pa vendosur autorësinë e revistës "Psikologjia" dhe pa cituar burimin.
