Në një kohë kur gjithçka duket se duhet të ndodhë shpejt, edhe ndryshimin personal shpesh e shohim si një garë. Duam të nisim një rutinë të re, të ndryshojmë një zakon, të merremi më shumë me veten apo të realizojmë një projekt — dhe presim rezultate që në ditët e para.
Por ndryshimi i qëndrueshëm nuk ka gjithmonë nevojë për një fillim të madh. Shpesh, ai nis me diçka shumë më të thjeshtë: një hap të vogël që mund ta përsërisim edhe nesër. Të fillosh ngadalë nuk do të thotë të mos kesh ambicie. Do të thotë të ndërtosh një ritëm që mund ta përballosh edhe kur entuziazmi i fillimit të ketë kaluar.
Hapi i parë nuk duhet të jetë perfekt
Një nga arsyet pse shumë njerëz e shtyjnë fillimin është ideja se duhet të bëjnë gjithçka siç duhet që nga dita e parë. Nëse duan të merren me aktivitet fizik, mendojnë për një orë stërvitje çdo ditë. Nëse duan të lexojnë, vendosin objektiva të mëdha. Nëse duan të ndryshojnë mënyrën e jetesës, përpiqen të ndryshojnë disa zakone njëherësh. Kjo qasje mund të krijojë presion dhe ta bëjë qëllimin të duket më i vështirë sesa është në të vërtetë. Një alternativë është ta zvogëlosh hapin e parë. Dhjetë minuta ecje. Disa faqe libri. Pesë minuta për një detyrë të rëndësishme. Një zgjedhje pak më e mirë gjatë ditës. Në pamje të parë, këto veprime mund të duken të vogla. Por rëndësia e tyre qëndron te fakti se e bëjnë fillimin të mundur.
Konsistenca mund të vlejë më shumë se shpërthimi i motivimit
Motivimi është i dobishëm, por nuk është gjithmonë i qëndrueshëm. Ka ditë kur ndihemi energjikë dhe të gatshëm për të bërë shumë gjëra. Ka edhe ditë kur lodhja, puna, problemet apo mungesa e kohës na bëjnë të dëshirojmë të heqim dorë. Pikërisht këtu një ritëm më realist mund të bëhet i rëndësishëm. Nëse një zakon është aq i madh sa mund të realizohet vetëm në ditët perfekte, ai rrezikon të ndërpritet sapo jeta të bëhet më e ngarkuar. Një veprim më i vogël, përkundrazi, mund të jetë më i lehtë për t’u ruajtur edhe në ditët e vështira. Nuk është e nevojshme të bësh gjithmonë shumë. Ndonjëherë rëndësi ka të mos e humbasësh plotësisht lidhjen me qëllimin tënd.
Përparimi i vogël ndërton besimin te vetja
Çdo herë që përmbush një qëllim të vogël, fiton një provë konkrete se mund të veprosh edhe kur nuk je në humorin perfekt. Me kalimin e kohës, kjo mund të ndryshojë mënyrën se si e sheh veten.
Nga: “Unë nuk jam i qëndrueshëm.”
te: “Po mësoj të jem i qëndrueshëm, një hap në një kohë.”
Ky ndryshim është i rëndësishëm. Sepse vetëbesimi nuk ndërtohet vetëm duke i thënë vetes se je i aftë. Ai forcohet edhe përmes përvojës së përsëritur se mund t’i mbash premtimet e vogla që i bën vetes.
Një ditë e vështirë nuk e anulon përparimin
Një nga gabimet më të zakonshme është të mendojmë në mënyrë absolute: ose e bëra në mënyrë perfekte, ose dështova. Por një ditë pa stërvitje nuk e fshin gjithë përpjekjen. Një ditë pa lexuar nuk e anulon zakonin. Një kthim i përkohshëm te një sjellje e vjetër nuk do të thotë se çdo gjë ka humbur. Ndryshimi personal rrallë është një vijë e drejtë. Ka ditë më të mira, ditë më të dobëta, hapa përpara dhe momente kur duhet të ngadalësojmë. Ajo që ka rëndësi është aftësia për të rifilluar pa e kthyer një pengesë të përkohshme në një arsye për të hequr dorë.
Nuk ke pse të ndryshosh gjithçka sot
Presioni për të ndryshuar shpejt mund të na bëjë të harrojmë diçka të rëndësishme: ndryshimi nuk matet vetëm nga shpejtësia me të cilën nis, por edhe nga aftësia për ta vazhduar. Prandaj, në vend që të pyesësh veten: “Sa shumë mund të bëj sot?”, ndonjëherë ia vlen të pyesësh:
“Cili është hapi më i vogël që mund të bëj sot dhe që do të kem mundësi ta përsëris nesër?”
Mund të jetë vetëm dhjetë minuta. Mund të jetë një faqe, një telefonatë, një shëtitje, një detyrë e përfunduar apo një vendim i vogël në drejtimin që dëshiron. Ndoshta nuk do të duket si një ndryshim i madh. Por ndryshimet e mëdha shpesh ndërtohen pikërisht kështu: me veprime të vogla, të përsëritura, që me kalimin e kohës fillojnë të marrin një kuptim shumë më të madh. Sepse të ecësh ngadalë nuk do të thotë se ke mbetur pas. Ndonjëherë do të thotë se po ndërton diçka që ke ndërmend ta mbash.
© Nuk lejohet riprodhimi i shkrimeve pa vendosur autorësinë e revistës "Psikologjia" dhe pa cituar burimin.
