Të jesh empatik do të thotë më shumë sesa të kuptosh se dikush po vuan. Do të thotë të përpiqesh të shohësh botën përmes këndvështrimit të tjetrit dhe të kuptosh emocionet e tij, pa i gjykuar menjëherë.

Psikologu Carl Rogers, një nga figurat kryesore të psikologjisë humaniste, e konsideronte empatinë si një element themelor të marrëdhënieve ndihmuese. Për Rogers, të kuptosh përvojën e një personi nga këndvështrimi i tij krijon një ndjenjë pranimi dhe sigurie psikologjike. Por empatia nuk është vetëm një dhuratë që u bëjmë të tjerëve. Ajo mund të ndryshojë edhe mënyrën se si lidhemi me njerëzit dhe si përballemi me konfliktet.
Empatia krijon lidhje më të forta
Kur dikush ndihet realisht i dëgjuar, nuk ka gjithmonë nevojë për një zgjidhje të menjëhershme. Shpesh ka nevojë të ndiejë se përvoja e tij është kuptuar. Studimet mbi empatinë dhe marrëdhëniet ndërpersonale kanë gjetur lidhje midis empatisë dhe cilësisë më të mirë të marrëdhënieve. Empatia mund të ndihmojë partnerët, miqtë dhe familjarët të kuptojnë më mirë nevojat e njëri-tjetrit dhe të reagojnë në mënyrë më konstruktive. Një pyetje e thjeshtë si “Si të bëri të ndihesh kjo?” mund të jetë më e dobishme se një këshillë e dhënë menjëherë.
Empatia mund të zbusë konfliktet
Në një konflikt, instinkti ynë shpesh është të mbrojmë pozicionin tonë. Por përpjekja për të kuptuar këndvështrimin e tjetrit mund të ndryshojë mënyrën se si zhvillohet biseda. Kjo nuk do të thotë të bini dakord me gjithçka që thotë personi tjetër. Të kuptosh nuk do të thotë të justifikosh. Mund të thuash: “E kuptoj pse kjo të ka lënduar”, edhe nëse nuk e shikon situatën në të njëjtën mënyrë.
Empatia na ndihmon të jemi më pak gjykues
Psikologia Kristin Neff, përmes punës së saj mbi vetëdhembshurinë, ka treguar rëndësinë e një qëndrimi më të butë ndaj vetes dhe gabimeve njerëzore. Kur mësojmë të mos reagojmë ndaj dobësive tona vetëm me kritikë, bëhet më e lehtë të tregojmë të njëjtën mirëkuptim edhe ndaj të tjerëve. Në këtë kuptim, empatia nuk është vetëm një aftësi sociale. Ajo lidhet edhe me mënyrën se si sillemi me veten.
Por empatia ka nevojë për kufij
Të jesh empatik nuk do të thotë të marrësh përsipër emocionet e të gjithëve. Ekziston një ndryshim i rëndësishëm midis empatisë dhe përthithjes emocionale. Nëse përjetojmë çdo emocion të tjetrit sikur të ishte i yni, mund të përfundojmë të rraskapitur. Prandaj, empatia e shëndetshme kërkon dy gjëra njëkohësisht: të jesh pranë tjetrit dhe të mos humbasësh veten. Ndoshta kjo është dhurata më e madhe e empatisë: të na mësojë se njerëzit nuk kanë gjithmonë nevojë të rregullohen. Shpesh kanë nevojë të dëgjohen, të kuptohen dhe të ndihen të parë. Dhe ndonjëherë, një prani e vërtetë është forma më e fuqishme e mbështetjes.
© Nuk lejohet riprodhimi i shkrimeve pa vendosur autorësinë e revistës "Psikologjia" dhe pa cituar burimin.

