Midis 389 të rriturve italianë, stresi doli si elementi më qendror në një rrjet lidhjesh që lidhin shqetësimin, ankthin dhe depresionin.
Sipas një studimi të botuar në BMC Psychology, njerëzit që raportuan më shumë shqetësim dhe më shumë simptoma depresive gjithashtu prireshin të raportonin më shumë ëndrra negative, një model në përputhje me idenë se shqetësimet e zgjimit kalojnë edhe në gjumë.
Ëndrrat kanë qenë prej kohësh të lidhura me jetën emocionale të njerëzve. Hipoteza e vazhdimësisë së ëndërrimit propozon që shqetësimet dhe ndjenjat nga jeta zgjuar mund të vazhdojnë në gjumë dhe të ndikojnë në përvojat e ëndrrave. Për shembull, njerëzit nën presion mund të ëndërrojnë për ngjarje kërcënuese ose emocionalisht intensive. Megjithatë, është e vështirë të përcaktohet se si përvojat e ndryshme të ëndrrave lidhen me format e ndryshme të shqetësimit. Një person mund t’i kujtojë ëndrrat shpesh pa i gjetur ato shqetësuese, ndërsa një person tjetër mund t’i kujtojë rrallë ëndrrat, por të ndihet shumë i prekur nga ëndrrat që i kujton. Hulumtimet mbi ëndrrat dhe hulumtimet mbi shqetësimin, i cili është lidhur me gjumin më të dobët, janë kryer gjithashtu kryesisht veçmas.
Vittorio Lenzo i Universitetit të Katanias në Itali udhëhoqi një ekip që hetonte këto marrëdhënie. Studiuesit anketuan 389 të rritur që flisnin italisht, të rekrutuar përmes listave të postimeve universitare, mediave sociale dhe blogjeve online. Pjesëmarrësit ishin nga 18 deri në 64 vjeç, me një moshë mesatare prej rreth 24 vjeç, dhe mostra përfshinte 330 gra, 50 burra dhe nëntë pjesëmarrës jo-binarë. Pjesëmarrësit plotësuan një anketë online që përmbante tre pyetësorë. Pyetësori i Ëndrrave në Mannheim pyeti se sa shpesh njerëzit kujtonin ëndrrat e tyre, sa intensive emocionalisht ishin ëndrrat e tyre, sa pozitive ose negative ndiheshin zakonisht ëndrrat e tyre, sa shpesh ëndrrat ndikonin në humorin e tyre gjatë ditës dhe sa shpesh u tregonin të tjerëve për ëndrrat e tyre. Secila prej këtyre karakteristikave u mat me një pyetje të vetme. Pyetësori i Shqetësimit të Universitetit Penn State mati shqetësimin patologjik, që do të thotë mendime të vazhdueshme dhe të vështira për t’u kontrolluar rreth problemeve të mundshme në të ardhmen. Pjesëmarrësit plotësuan gjithashtu Shkallën e Depresionit, Ankthit dhe Stresit, e cila mat simptomat që lidhen me depresionin, ankthin dhe stresin.
Lenzo dhe kolegët e tij përdorën më pas analizën e rrjetit. Në këtë lloj analize, çdo tipar psikologjik trajtohet si një pikë në një rrjet, dhe lidhjet midis pikave përfaqësojnë se sa fort lidhen dy tipare pasi të merren parasysh të gjitha të tjerat. Kjo qasje mund të tregojë se cilat variabla janë më fort të lidhura me pjesën tjetër të rrjetit. Mesatarisht, pjesëmarrësit raportuan nivele të larta shqetësimi, mjaftueshëm për t’u konsideruar klinikisht të larta krahasuar me të dhënat normative. Depresioni, ankthi dhe stresi formuan një grup të lidhur ngushtë, me lidhjen më të fortë midis ankthit dhe stresit. Shqetësimi ishte më i lidhur me stresin dhe vetëm dobët me ankthin dhe depresionin, të cilin autorët sugjerojnë se mund të pasqyrojë rolin e shqetësimit në mbajtjen e tensionit të zgjatur.
© Nuk lejohet riprodhimi i shkrimeve pa vendosur autorësinë e revistës "Psikologjia" dhe pa cituar burimin.
