Po kërkoj këshillën tuaj për djalin tim, i cili nuk mund të krijojë miqësi dhe tani nuk mund të japë provime edhe pse ka studiuar sepse nuk mund të flasë para të gjithë shokëve të klasës. Tani ai e ka bindur veten: “Unë nuk mund ta bëj dot gjithsesi, dhe as nuk di si të ngrihem kur dikush më thërret.” Si ta ndihmoj?
Përgjigje: Është plotësisht e kuptueshme që ndjeheni e shqetësuar, pasi të shohësh fëmijën të bllokuar nga ankthi është një sfidë e vështirë për çdo prind, por mbani mend se në moshën 15-vjeçare, kjo “krizë” është shpesh një kërkesë e heshtur për mjete të reja për të përballuar botën. Hapi i parë dhe më kritik është të ndryshoni fokusin nga “rezultati” (provimi apo miqësia) te siguria emocionale, duke i bërë të qartë se vlera e tij si person nuk varet nga aftësia për të folur në publik apo nga nota, pasi vetëm kur ai të ndjehet i pranuar pa kushte në shtëpi, do të fillojë të lirojë veten nga pesha e gjykimit të të tjerëve. Ndihmojeni të sfidojë mendimin “nuk e bëj dot” duke e zbërthyer frikën në hapa mikroskopikë: mos kërkoni që ai të flasë para klasës nesër, por nxitni biseda të vogla me vetëm një person ose bëni prova “me shaka” në shtëpi ku ai thjesht qëndron në këmbë pa folur, për të thyer paralizën fizike që ndjen kur e thërrasin. Është e rëndësishme të komunikoni me mësuesit për të gjetur një rrugë të mesme të përkohshme, siç mund të jetë marrja në pyetje me shkrim ose veçmas, jo për ta “shpëtuar” përgjithmonë, por për t’i dhënë kohë sistemit të tij nervor të qetësohet dhe të rifitojë besimin se diçka e ka në dorë. Në këtë fazë, ai ka nevojë që ju të jeni “spiranca” e tij e qetë, duke treguar durim dhe duke shmangur presionin, ndërsa nëse bllokimi vazhdon të jetë i thellë, një bisedë me një terapist për adoleshentët mund t’i japë atij ato teknika specifike të frymëmarrjes dhe rikonstruktimit të mendimeve që ju, si prind, e keni të vështirë t’ia mësoni për shkak të përfshirjes emocionale.
© Nuk lejohet riprodhimi i shkrimeve pa vendosur autorësinë e revistës "Psikologjia" dhe pa cituar burimin.
