Një studim i udhëhequr nga studiues të Shkollës Mjekësore të Harvardit sugjeron se mosha biologjike e zemrës mund të ndryshojë pas transplantimit. Sipas të dhënave paraprake, zemrat e dhuruara duket se përshtaten me mjedisin biologjik të marrësit: ato më të vjetra shfaqin shenja “përtëritjeje” te personat më të rinj, ndërsa zemrat më të reja mund të shfaqin shenja të plakjes më të shpejtë te marrësit më të moshuar.
Një zemër e transplantuar mund të mos mbetet biologjikisht në të njëjtën “moshë” me të cilën ka hyrë në trupin e marrësit. Ky është përfundimi paraprak i një grupi studiuesish të udhëhequr nga Jesse Poganik, nga Shkolla Mjekësore e Harvardit në Boston, të cilët kanë analizuar mënyrën se si ndryshojnë shenjat molekulare të plakjes së zemrës pas një transplanti. Studimi është fokusuar te të ashtuquajturat transplante heterokronike, raste në të cilat ekziston një diferencë e konsiderueshme moshe mes dhuruesit dhe marrësit. Studiuesit kanë analizuar ndryshimet biologjike të zemrës para dhe pas transplantimit dhe kanë gjetur të dhëna që sugjerojnë se organi mund të ndikohet nga mjedisi i ri biologjik ku vendoset.
Sipas studiuesve, zemrat e transplantuara duket se “asimilojnë” me shpejtësi disa karakteristika të moshës biologjike të marrësit. Në praktikë, kjo do të thotë se një zemër më e vjetër mund të shfaqë shenja të përtëritjes kur transplantohet te një marrës më i ri, ndërsa një zemër më e re mund të shfaqë shenja të plakjes së përshpejtuar kur vendoset në një organizëm më të moshuar.
Çfarë ndodhi te minjtë?
Për të studiuar këtë fenomen, kërkuesit përdorën modele eksperimentale me minj të moshave të ndryshme. Zemrat e minjve të rinj, të moshës së mesme dhe të moshuar u transplantuan te kafshë që i përkisnin grupeve të ndryshme të moshës. Disa muaj pas ndërhyrjeve, studiuesit analizuan indet e zemrave të transplantuara. Një nga treguesit kryesorë të përdorur ishte metilimi i ADN-së, një mekanizëm epigjenetik që mund të japë informacion mbi ndryshimet biologjike të lidhura me plakjen. Rezultatet treguan një prirje të dukshme: zemrat e reja të transplantuara te minjtë më të vjetër shfaqën shenja të plakjes së përshpejtuar, ndërsa zemrat e vjetra të transplantuara te minjtë më të rinj shfaqën shenja që lidhen me një moshë biologjike më të re.
Të dhëna të ngjashme edhe te njerëzit
Studiuesit u përpoqën më pas të verifikonin nëse ky fenomen mund të vërehej edhe te pacientët njerëzorë. Ata analizuan raste transplantimi të kryera në Boston, për të cilat disponoheshin mostra biopsie dhe të dhëna që lejonin studimin e metilimit të ADN-së. Në analizë u përfshinë 11 transplante ku diferenca e moshës mes dhuruesit dhe marrësit ishte e konsiderueshme. Rezultatet treguan një model të ngjashëm me atë të vërejtur te minjtë: shenjat molekulare të moshës së zemrës dukeshin të lidhura më shumë me moshën e marrësit sesa me moshën fillestare të dhuruesit. Studiuesit analizuan gjithashtu të dhëna mjekësore të qindra pacientëve rreth një vit pas transplantimit. Disa tregues të funksionit të zemrës, përfshirë rrahjet e zemrës, trashësinë e murit të pasmë të saj dhe kapacitetin për aktivitet fizik, rezultuan të lidhur me moshën e marrësit.
Një zbulim ende paraprak
Pavarësisht rezultateve interesante, studiuesit theksojnë rëndësinë e interpretimit me kujdes të këtyre të dhënave. Puna është publikuar si parapublikim (preprint), pra rezultatet nuk duhet të konsiderohen ende si një përfundim përfundimtar i konsoliduar nga literatura shkencore. Studimi nuk tregon se një transplant “e rinovon” në kuptimin e zakonshëm një zemër të vjetër dhe as se zemra merr fjalë për fjalë moshën kronologjike të marrësit. Ajo që sugjerohet është se mjedisi biologjik i organizmit ku transplantohet zemra mund të ndikojë në mekanizmat molekularë të plakjes së saj. Nëse këto rezultate konfirmohen nga studime më të mëdha, ato mund të ndihmojnë në kuptimin e mënyrës se si plakja ndikohet nga faktorë që veprojnë jashtë vetë organit. Për momentin, megjithatë, bëhet fjalë për prova paraprake që kërkojnë verifikim të mëtejshëm.
© Nuk lejohet riprodhimi i shkrimeve pa vendosur autorësinë e revistës "Psikologjia" dhe pa cituar burimin.
