Këtë mëngjes, në muret e një parkingu, pashë disa shkrime jo të hijshme. Dhe e dini çfarë? Nuk më shqetësojnë grafitet. Muri do të lyhet, bojërat do të hiqen, çimentoja nuk do ta pësojë. Ajo që më trishton vërtet është mendimi se pas këtyre shkronjave mund të ketë fëmijë. Jo, ata nuk janë budallenj. Janë fëmijë që dikur dikush i mbante në krahë, që vizatonin diej e shtëpi dhe ëndërronin të bëheshin futbollistë, mësues, mjekë apo astronautë. Dhe që, diku gjatë rrugës, mësuan se është më e lehtë të tërheqësh vëmendjen duke shkatërruar sesa duke krijuar.
Kemi ndërtuar një shoqëri ku vëmendja i kushtohet bujarisht provokimit. Një fëmijë mund të kalojë një ditë të tërë pa e dëgjuar askush, por pesë minuta delikuencë mjaftojnë që të gjithë sytë të kthehen nga ai.
Adoleshenca është epoka e identitetit. Është periudha kur njeriu pyet: “Kush jam? Ku përkas? A vlej për dikë?” Dhe kur familja, shkolla apo komuniteti nuk japin përgjigje, dikush tjetër do ta bëjë, edhe nëse ajo rrugë të çon drejt humnerës.
Njeriu ka nevojë të përkasë. Kur nuk gjen një vend të shëndetshëm, do të kërkojë një vend tjetër. Kur familja nuk e sheh, e sheh banda. Kur babai nuk e dëgjon, e dëgjon rruga. Kur nuk fiton vlerë duke krijuar, përpiqet ta fitojë duke sfiduar. Pastaj habitemi pse rriten varësitë, dhuna dhe delikuenca, sikur të shfaqeshin nga hiçi dhe të mos ishin simptoma të një shoqërie që prodhon gjithnjë e më shumë vetmi.
Fëmijët nuk rriten vetëm me ushqim, strehim dhe Wi-Fi. Ata rriten me lidhje, prani, kufij dhe përgjegjësi. Por ne flasim pafund për të drejtat dhe gjithnjë e më pak për detyrimet. Kemi ngatërruar dashurinë me tolerancën dhe lirinë me mungesën e kufijve.
Megjithatë, gjëja më zemërthyese nuk është slogani në mur. Është britma që fshihet pas tij. Është ajo fjalia: “Nuk më intereson”, që shpesh do të thotë pikërisht të kundërtën. Sepse kur ulesh pranë këtyre fëmijëve, zbulon shpesh fëmijë që vuajnë, që kanë frikë, që ndihen të padukshëm dhe që kanë mësuar të shtiren si të fortë, sepse dikur besuan se cenueshmëria është e rrezikshme.
Atëherë kupton se grafiti më i trishtueshëm nuk është ai në mur, që do të fshihet nesër. Është ai që është gdhendur në heshtje në shpirtin e një fëmije:
“Nëse nuk mund të më duan, të paktën le të më kushtojnë vëmendje.” Dhe ky nuk është dështimi i një fëmije. Është dështimi i të gjithëve ne.
Shoqëria jonë ka arritur të pamundurën: ta bëjë vëmendjen më të arritshme se dashurinë.
© Nuk lejohet riprodhimi i shkrimeve pa vendosur autorësinë e revistës "Psikologjia" dhe pa cituar burimin.
